Okunma Sayısı: 31684
CANLI YORUMLAR

ÇOCUK VE BEBEKLERDE İSHAL

ONU NASIL KORUYALIM?

İshal (diyare diye de adlandırılır) bağırsak hareketlerinin artması, bağırsak içeriğinin emiliminin azalması sonucu dışkı miktarının fazlalaşması ile günlük dışkı sayısının artması ve dışkı kıvamının bozularak yumuşak, sulu bir görünüm alması olarak tanımlanır.

Yalnızca sık dışkılama, kıvam bozuk değilse ishal sayılmaz. Özellikle küçük bebeklerde beslenme şekline göre dışkılama sayısı değişir. Örneğin ilk bir aylık dönemde günde 3-5 kez dışkılama, normal kıvamda ise normal sayılır. Bu sayı ilk 3 ila 15 günlük bebeklerde günde 8-10’u bulabilir. Bir ay bir yaş arası bebeklerde günlük dışkı sayısı genellikle 2-4’tür. Anne sütü ile beslenen sağlıklı bebeklerde bazen her emzirme sonrası az miktarda ve yumuşak kıvamda dışkılama görülebilir.

İshalle beraber kusma, karın ağrısı ve ateş görülebilir. Kaybedilen su ve mineraller nedeniyle çocuk birden halsiz kalır. Dışkının yeşil olması önemli değildir. Kan, balgam içermeyen, normal sayıda ve çok sulu olmayan yeşil renkli dışkılar genellikle bağırsak hareketlerinin kısa bir süre için artmasına bağlıdır ve geçicidir. Karın ağrıları ile beraber kanlı ve balgamsı bir ishal, dizanteri belirtisi olabilir.

Ülkemizde enfeksiyonlar ishallere yol açan nedenlerin başında gelir. Başta virüsler olmak üzere bakteriler ve parazitler ani ishale sebep olabilirler. Tuvaletlerin hijyenik koşullardan yoksun olması, yemeklerin hazırlanışında temizlik kurallarına dikkat edilmemesi, çocuğa bakan kişilerin kişisel hijyen bilgisinden yoksun oluşu enfeksiyöz ishallerin oluşmasını kolaylaştıran risk faktörleridir.

İshal soğuk algınlığı ve orta kulak iltihabı ile birlikte görülebileceği gibi, küçük bebeklerde idrar yolu enfeksiyonunun bir belitisi de olabilir.

 

1.Hafif sıvı kaybı: Çocuk canlı, aktif, sıvı alımı normal, gözler çökük değil, gözyaşı mevcut, ağız ve dil nemli, cilt gerginliği azalmamış.Vücut ağırlığının % 5’inden daha azını kaybetmiş.

2.Orta derecede sıvı kaybı: Çocuk huzursuz, şiddetli sıvı alma ihtiyacında. Gözler içeri çökmüş, gözyaşı yok, ağız ve dil kuru, çekilip bırakılınca, cilt eski haline zorlukla geliyor. Vücut ağırlığının % 5-10 arası sıvı kaybetmiş.

3.Ağır sıvı kaybı: Çocuk dalgın, sorulara cevap vermiyor, sıvı ve su içemiyor, çekilip bırakılınca cilt eski haline çok zorlukla geliyor. Şok bulguları (tansiyonu düşük, el ve ayakları soğuk, soluk görünüyor) var. Vücut ağırlığının % 10’undan daha fazla su kaybetmiş.

 

Tedavi

Evde, hafif sıvı kaybında ne yapabilirsiniz?

Hazır tuzlu sudan (oral rehidtratasyon sıvısı, ORS) bebeğinize içiriniz. Hazır tuzlu su, eczanelerde bulunmaktadır ve çok ucuzdur. Bu sıvı, çocuğa, kusturmamak kaydıyla, aldığı kadar verilebilir. Hafif ve orta derecede sıvı kaybı belirtileri gösteren 2 yaşın altındaki çocuklara her ishal dışkısı için 50-100 ml, 2 yaşından büyüklere ise 100-200 ml ORS verilmlidir. Ancak bu miktarın tamamı bir kerede verilmemelidir. Kusmayı arttırabilir. Bu nedenle hazırlanan miktar bir tatlı kaşığı miktarında 3-5 dakika ara ile verilmelidir. ORS tedavisinin ilk 2 saatinde görülen kusmalar (çok aşırı olmadıkça) tedavinin kesilmesine neden değildir. Bebeğiniz anne sütü alıyorsa, emzirmeye devam ediniz. Bebeğiniz 6 aydan büyükse ek gıdalarını kesmeyiniz, ancak yüksek şeker içerikleri nedeniyle meyve sularını vermeyiniz.

İki ile 4 saatlik ORS tedavisine rağmen bebeğinizin kusma ve ishali devam ediyor, ayrıca ağız yoluyla gerektiği kadar sıvı verilemiyorsa, o zaman damar yoluyla aynı tedavi verilir. Bu ise çocuklarda, hastaneye yatma anlamına gelir.

Ne zaman bir sağlık kurumuna başvurmalısınız?

1. Çocuğunuz ağızdan alabildiği sıvıdan daha fazlasını, kusma veya ishal yoluyla kaybediyorsa (Bebeğiniz aşırı huysuz ve huzursuzdur. Ağlarken gözyaşı dökemez ve gözleri içeri çöker, dil ve dudakları kurur. Su kaybı yüzünden bıngıldağı içeri çöker, idrarı azalır ve koyu renkli gelir.)

2. Çocukta şok bulguları varsa: Çocuk dalgın, sorulara cevap vermiyor, beslenmeyi ve ağızdan sıvı almayı reddediyor, el ve ayakları soğuk, soluk görünüyorsa, Soluk alıp verişi ve nabzı hızlıysa, karın derisi çekilip bırakılınca eski haline hemen dönemiyorsa

3. Kanlı ishali varsa

4. Yüksek ateşle seyrediyorsa ve ishal ve kusma günde 10’dan fazlaysa hemen bir sağlık kurumuna başvurunuz ve çocuğunuzu muayene ettiriniz.

Çocukluk döneminde ishal kesici ilaçların kullanılması doğru değildir. Çünkü bu ilaçların bebeklerde kullanımı bağırsakların çalışmasını engelleyerek ishali durdurabiliyor. Bu durum bağırsaklardaki sıvıları durgunlaştırarak enfeksiyona yol açan bakteri ve virüslerin kana karışmasına neden olur. Kana karışan bakteri ve virüsler çok daha ciddi sağlık sorunlarına neden olabilir.

 

İshalden korunmak için neler yapmalıyız?

1. Temiz olduğuna inandığınız suları içirin.

2. Eğer su konusunda emin değilseniz, suyu en az 10 dakika kaynatın ve oda sıcaklığına geldikten sonra içirin.

3. Çocuğunuza yalnızca pastörize süt ve şişelenmiş meyve suyu verin.

4. Taze meyve ve sebzeleri yıkamadan yedirmeyin.

5. Et, balık ve deniz ürünlerini iyice pişirin.

6. Peynir, yoğurt, dondurma gibi ürünlerin pastörize sütten yapıldığına emin olun.

7. Sokaktan yiyecek almamaya dikkat edin.

8. Yemek yemeden önce ve tuvaletten çıktıktan sonra ellerini yıkamasına özen gösterin.

9. Kendiniz tuvaletten çıktıktan sonra ve bebeğinizin altını değiştirdikten sonra ellerinizi iyice yıkayın.


Uz. Dr. Pamir GÜLEZ
Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları
Başasistanı

  • Ann Boyutu
    
İLGİLİ HABERLER
ÇOCUK VE HAVUZ
GÖZLERİ KIZARIYOR MU?
AY DEDİĞİN NE Kİ?
ŞİMDİKİ ANNELER DAHA ŞANSLI
ÇOCUKLARDA BADEMCİK SORUNU
PROF. DR. MOCAN UYARIYOR
UYURGEZER ÇOCUKLAR
ÇOCUKLARDA UYURGEZERLİK
BU HASTALIĞA DİKKAT
VAJİNA YOKLUĞU...
SONBAHAR HASTALIKLARI
PROF. DR. MOCAN ANLATIYOR
ÇOCUKLARDA BRONŞİOLİT
PROF. DR. MOCAN ANLATIYOR
5 YAŞTAN 15 YAŞA KAZALAR
ÇOCUKLARIN YAŞADIĞI KAZALAR
OKURKEN ZORLANIYOR MU?
ÇOCUKLARDA DİSLEKSİ

Yorum Yaz

Yasal Uyarı:Bu iletişim platformunda yorum yazanların, bilgi ve düşünce paylaşanların veya herhangi bir kanaldan site veya ziyaretçileriyle iletişim kuranların görüş ve düşünceleri, site editörlerini, modaretörlerini ve site hazırlayıcılarını bağlamamaktadır. Bu görüş ve düşüncelerin sorumluluğu tamamen ilgili kişilere aittir. Sitemizde reklam unsuru içeren yorumlara ve yönlendirici linklere yer verilmemektedir. Yorumlarınızı yazarken lütfen bunu dikkate alınız. Aksi halde iletileriniz yayından kaldırılacaktır.
 

KATEGORİNİN HABERLERİ
ÇOCUĞUNUZDA TİK Mİ VAR?
ÇOCUK İÇİN ERKEN TANI
HİÇBİR ZAMAN AĞLAYAMAYACAK
EYVAH KIZAMIK!
YAŞLANMAK GÜZELDİR
BAZILARI KASLI SEVER
2013 BAROK DESENLERİN YILI
Adınız:
 
Soyadınız:
 
Email:
   
Sikayet & Öneri:
 
Talebinizi Seçiniz :