Her insanın ne kadar ve günün hangi bölümünde uyuyacağı, doğarken genlerinde kodlanmıştır. Uyku sorunları aile mirası olsa da, tıptaki gelişmeler ile çözümsüz değildir

Uzun süreli uykusuzlukları düzeltmek, oldukça zordur ve uzun süreli tedavi gerektirir. Öncelikle uykusuzluğa neden olan tüm faktörlerin ortaya çıkarılması gerekir. Bunun için biyokimyasal testler, uyku alışkanlıklarının saptanması, uyku-hijyen eksikliğinin var olup olmadığının araştırılması gerekir.

0 saat uyusam bile yorgun uyanıyorum. Dört saat uykuyla dinç olanlar var. Neden olabilir? Bireysel olarak uykumuzu düzenleyen iki faktör vardır; genetik ve yaş. Uykumuz, yaşımızın ilerlemesi ile değişikliğe uğrar. Genetik faktör ise değiştirilemez. Her insan doğduğunda, ne kadar ve günün hangi bölümünde uyuyacağı genlerinde kodlanmıştır.

Buna göre insanlar üç gruba ayrılır. İnsanların çoğunluğu günde 7-9 saat arasında uyuduğunda dinç, yenilenmiş ve uykusunu almış olarak uyanır. Daha az oranda 'kısa uykucular' diye adlandırılan 4-6 saatlik uyku ile uykusunu almış olarak uyanan bir grup insan da vardır. Bunların az uyumalarına rağmen gündüz bitkinlik, yorgunluk ya da aşırı uyku şikayetleri olmaz. Üçüncü grup ise günde 10-12 saat uyumadan dinç uyanamaz. Bu gruba da 'uzun uykucular' adını veriyoruz.

Her üç grup da gençlik dönemlerinden beri aynı uyku süresinde uyuduklarını ifade eder. Bunların altında yatan başka bir uyku bozukluğu yoktur. Ancak eğer kişide uyku apnesi gibi uykuda solunum bozukluğu, uykuda düzenli bacak hareketleri gibi anormal hareket bozukluğu, ya da narkolepsi gibi genetik bir hastalık varsa; ne kadar uzun uyursa uyusun gündüz yorgunluk, bitkinlik, gündüz aşırı uyku hali devam edecektir. Gündüz aşırı uyku hali; önemli bir uyku bozukluğu belirtisidir ve konunun uzmanı hekimlerce uygun şekilde tanısının yapılıp tedavi edilmesi gereklidir.

Uyku süresi anne karnında genetik olarak belirlenir. Eğer anne-baba genetik olarak 'uzun uykucu tipi' grubuna giriyorsa, bir günde 9-11 saat uyumadan zinde kalkmanız olanaksızdır. Kahve-çay gibi bazı uyarıcılarla kısa süreli olarak uykunuzu kısaltsanız da, bir süre sonra tekrar eski uyku düzeninize dönmeniz kaçınılmazdır. Saat 14.00 civarında 30 dakikalık bir uyku uyumanız, belki gece uykunuzun biraz kısalmasına yardımcı olabilir.